Emoties bepalen jouw gedrag

Emoties bepalen jouw gedrag

Mijn hand gaat aarzelend naar de gietijzeren deurklopper omdat ik geen bel kan vinden. Ik klop twee keer en schrik een beetje van het geluid dat harder is dan ik verwacht. Terwijl ik nog steeds in de war ben over de afwezigheid van een bel, doet Laura de deur open. Ze leeft haar motto ‘bij ons staat de persoonlijke klik voorop’ want ik ben bij haar thuis uitgenodigd om een coaching-sessie te doen. Laura wilde graag meer weten over onze manier van werken bij emotiplus, dus ik heb ervoor gekozen om het haar te laten ervaren in plaats van erover te vertellen. 

Ik ben sport- en prestatiepsycholoog bij emotiplus en zoals de naam al een beetje suggereert, ligt onze focus voornamelijk op de emoties van presteerders. Als basis gebruiken we de wetenschappelijke theorie van de Individual Zone of Optimal Functioning (IZOF). De kerngedachte uit deze theorie is: emoties bepalen jouw gedrag: hoe jij je voelt, bepaalt hoe goed jij presteert. Deze emoties kunnen voor iedereen anders zijn. Aan de hand van onze ervaring in de praktijk hebben we de theorie praktisch toepasbaar gemaakt en dit is wat Laura vanmiddag gaat ondervinden.

Na een korte rondleiding door het huis ploffen we neer in de tuin. De zon schijnt en Emiel — de man van Laura — heeft een kopje koffie voor ons gezet. Laura heeft gekozen voor het geven van presentaties en workshops als prestatie, omdat ze dit regelmatig moet doen voor de Ondernemersbende. De praktische toepasbaarheid van onze methode heeft de vorm van een profiel. In dit emotieprofiel staan zes emoties die cruciaal zijn voor jouw prestatie. Elke emotie heeft hierbij een bepaalde intensiteit; ‘een beetje spanning’ en 'heel veel spanning’ voelen namelijk echt anders. Als jij je vervolgens vlak voor en tijdens een prestatie zo voelt als de emoties in jouw profiel aangeven, is de kans het grootst dat je een topprestatie levert. 

Welke emoties moet je voelen?

Drie van de zes emoties kiezen wij vooraf en zijn voor iedereen gelijk, de andere drie zijn uniek per persoon. Een paar dagen voor onze sessie in de tuin, had ik aan Laura gevraagd om na te denken over een moment dat ze zichzelf fantastisch vond presteren en een moment dat ze zichzelf dramatisch vond. Als je de verschillen hiertussen goed analyseert toont het unieke gedeelte van het profiel zich. 

Spanning, zelfvertrouwen en motivatie zijn de basis van elk profiel. We zien dat deze emoties voor iedereen belangrijk zijn. Wat deze specifieke emoties precies betekenen, kan per persoon verschillen en zal je moeten ontdekken. Je kan dit doen door het gezelligheidsprincipe toe te passen. Omdat er geen Engelse vertaling voor gezellig is, heeft iedereen wel eens aan een buitenlander uitgelegd hoe gezellig precies voelt. Als je op dezelfde manier uitlegt wat bijvoorbeeld motivatie voor jou betekent en hoe dat voelt, kom je erachter wat jij precies moet voelen om gemotiveerd te zijn. 

Het emotieprofiel van Laura

Het profiel van Laura zie je hieronder. Uiteindelijk kwamen de emoties controle, euforie en baldadigheid naar voren uit het gesprek. Als ze zicht zo voelt als de blauwe zone aangeeft, is er een grote kans dat ze een goede prestatie levert. Rood staat voor een slechte prestatie. Je ziet in haar profiel dat een goede en slechte prestatie voor baldadigheid dicht bij elkaar ligt. Dit betekent in het geval van Laura dat als ze baldadigheid voelt met een intensiteit van 4, ze grapjes kan en durft te maken, maar als ze zich iets baldadiger voelt, ze hierin kan doorschieten. 

Het hebben van een profiel zorgt voor de bewustwording dat jouw emoties effect hebben op je gedrag. Je zal in het gevolg scherper zijn op je gevoel tijdens belangrijke momenten. Als een soort lampje dat voor je is aangegaan. Alleen is dit wel een beginpunt. Gedachten, overtuigingen, of verschillende situaties kunnen er op het prestatiemoment zelf voor zorgen dat je niet meer op de top van je kunnen presteert. Er zijn voldoende handvatten om je hiertegen te wapenen, maar zoals elke vaardigheid kost dit tijd en oefening om te beheersen. 
 

De ervaring van Laura

Na anderhalf uur zijn we klaar. Het maken van het profiel duurde langer dan normaal. We hebben namelijk enkele zijweggetjes genomen rondom de psychologie van het presteren. Maar het was ook gewoon erg gezellig, dat weet ik want ik heb dat maar al te vaak omschreven. Ook vroeg ik me af wat Laura ervan vond: 

Wat vond je van de coaching sessie?

Laura: Erg fijn. Je hebt een natuurlijke manier van over emoties praten zonder dat het er ook maar op een of andere manier zweverig wordt. De vragen zijn gericht en concreet en laten je kijken naar de effecten van je eigen gevoelens en emoties.

Heb je iets geleerd dat je nog niet wist van jezelf als persoon?

Laura: Ik heb geleerd mijn emoties zijn te ontleden in verschillende onderdelen. Ik had dit nog nooit eerder gedaan en dat heeft mij een helder inzicht gegeven. Ook de mate van het aanwezig zijn van minder positieve emoties op bepaalde momenten en het effect daarvan was voor mij nieuw. Daarnaast heb ik een mooi overzicht ontvangen van waar mijn emoties moeten zijn en hoe ik me moet voelen om op een fijne manier een topprestatie te leveren.

Waarom moet jij de emoties controle, euforie en baldadig voelen voor een goede prestatie?

Om op een fijne manier een prestatie te leveren. Zodat deze emoties geen negatieve maar juist een positieve invloed hebben op dat moment. 

Wat ga je doen met je profiel?

Ik denk dat ik bij de eerstvolgende presentatie of workshop voorafgaand het profiel erbij neem en kijk in hoeverre de emoties overeenkomen met dat moment.

Wil je verder nog iets kwijt?

Ik vind de wijze waarop je de opzet van het gesprek leidt heel fijn. Ik vind de methode die jullie hebben ontwikkeld erg aansluiten bij het doel. Ik kan dit aan iedereen aanraden die af en toe moeite heeft of belemmerd wordt door zijn eigen emoties op bepaalde momenten wanneer iemand moet presteren.

091b asa fotograaf tessa witvoet   resize copy 2

Vincent Siderius

Vincent is sport- en prestatiepsycholoog bij emotiplus, hier helpt hij mensen hun optimale prestatie te behalen. Dit kan zijn op de werkvloer (presentaties, onderhandelingen of pitches) of in de topsport (atleten of artiesten). Als uitgangspunt gebruikt hij de emoties van de presteerder, waarbij gekeken wordt hoe ze het beste behulpzame emoties kunnen inzetten en schadelijke emoties kunnen tegengaan.

Gerelateerde Artikelen